Fitch: Το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο θα συνεχίσει να εξαρτάται από τη Ρωσία

Τα χαμηλά αποθέματα, οι μειωμένες παραδόσεις από την Gazprom και οι αυξημένες γεωπολιτικές εντάσεις τους τελευταίους μήνες συνέβαλαν στην ήδη στενή ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου και ώθησαν στην αναζήτηση πρόσθετων προμηθειών, αναφέρει ο οίκος Fitch Ratings σε έκθεσή του. Ενώ η Ευρώπη θα παραμείνει εξαρτημένη από τις ρωσικές προμήθειες φυσικού αερίου βραχυπρόθεσμα, μακροπρόθεσμα αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μια πιο διαφοροποιημένη βάση προμηθευτών και ταχύτερη ενεργειακή μετάβαση.

Όπως αναφέρει ο Οίκος, η Gazprom είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής φυσικού αερίου στις ευρωπαϊκές αγορές, καλύπτοντας περίπου το ένα τρίτο της ζήτησης της ηπείρου. Ωστόσο, η περιορισμένη ανταπόκριση εφοδιασμού της εταιρείας στην ανάκαμψη της ζήτησης και η χαμηλή χρησιμοποίηση των εγκαταστάσεων αποθήκευσης που συνδέονται με την Gazprom συνέβαλαν σε σημαντικές αυξήσεις των τιμών του φυσικού αερίου στην Ευρώπη το β' εξάμηνο του 2021. Παρά το ότι η εταιρεία φέρεται να συνέχισε να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις παράδοσης βάσει μακροπρόθεσμων συμβάσεων, δεν πρόσφερε ουσιαστικές ποσότητες στην αγορά spot. Επομένως, οι παραδόσεις φυσικού αερίου από αγωγούς της Gazprom στην ευρωπαϊκή αγορά μειώθηκαν.

Οι Ευρωπαίοι καταναλωτές ανταγωνίζονται με την Ασία για το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG), ενώ τα επίπεδα φυσικού αερίου στις ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις αποθήκευσης είναι χαμηλά, γεγονός που προσφέρει στήριξη στις υψηλές τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι οποίες, μεταξύ άλλων, ενδέχεται να έχουν καθυστερήσει την έγκριση του αγωγού Nord Stream 2, αυξάνουν τη μεταβλητότητα των τιμών του φυσικού αερίου και έχουν ωθήσει στην αναζήτηση εναλλακτικών προμηθειών.

Το υγροποιημένο φυσικό αέριο και οι πρόσθετες δεσμεύσεις από τους προμηθευτές αερίου έχουν συμβάλει στον μετριασμό από τις χαμηλότερες παραδόσεις της Gazprom βραχυπρόθεσμα. Ωστόσο, ο Οίκος αναμένει μονάχα μέτρια αύξηση της παγκόσμιας δυναμικότητας LNG και σταθερή αύξηση της ζήτησης στην Ασία κατά τα επόμενα δύο χρόνια, γεγονός που μπορεί να σημαίνει ότι μόνο περιορισμένες πρόσθετες ποσότητες θα καταστούν διαθέσιμες στην ευρωπαϊκή αγορά. Παρόλο που οι ΗΠΑ έχουν αυξήσει τις εξαγωγές LNG τα τελευταία χρόνια και υπάρχουν διαπραγματεύσεις για την εξασφάλιση αυξημένων παραδόσεων στην Ευρώπη, τα κανονικά επίπεδα προμηθειών της Gazprom από αγωγούς στην περιοχή είναι μεγαλύτερα από το σύνολο των παγκόσμιων εξαγωγών αμερικανικού LNG.

Η ίδια η παραγωγή φυσικού αερίου της Ευρώπης έχει μειωθεί, ιδίως στην Ολλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου η ημερήσια παραγωγή μειώθηκε κατά μέσο όρο πάνω από 40% μεταξύ 2016 και 2021. Η περιοχή έχει οριακή ικανότητα να αυξήσει τις εγχώριες προμήθειες φυσικού αερίου. Οι ευρωπαϊκές αγορές θα συνεχίσουν να εξαρτώνται από τις προμήθειες από τη Ρωσία βραχυπρόθεσμα, δεδομένου του μεγέθους του μεριδίου αγοράς που κατέχει Gazprom, τονίζει η Fitch.

Ωστόσο, οι τρέχουσες εντάσεις σχετικά με τις παραδόσεις φυσικού αερίου θα μπορούσαν να προκαλέσουν μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες αλλαγές στην ευρωπαϊκή αγορά, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας μιας πιο διαφοροποιημένης βάσης προμηθευτών. Παρά το ότι η ΕΕ συζητά κατά πόσον το φυσικό αέριο θα πρέπει να αναγνωριστεί ως καύσιμο "γέφυρα" προς την ενεργειακή μετάβαση, η τρέχουσα κρίση μπορεί να επιταχύνει την μετάβαση και να μειώσει την εξάρτηση της περιοχής από το φυσικό αέριο μακροπρόθεσμα.